سلول درمانی و دیابت نوع یک

محققان آمریکایی در یک دستاورد بالقوه برای درمان دیابت نوع یک توانستند با موفقیت سلول های پوست موش را به سلول های بتای تولید کننده انسولین تبدیل کنند. آنها نشان دادند با پیوند سلول های بنیادی به موش های دیابتی، سطوح قند خون تقریبا به حالت عادی برمی گردد. اگر این درمان با همین نرخ موفقیت در موش ها در انسان نیز انجام شود، می تواند به معنی پایانی برای تزریقات روزانه انسولین در بیماران مبتلا به دیابت نوع یک باشد.


دیابت نوع یک نوعی بیماری خودایمنی است. این امر بدان معنی است که سیستم ایمنی بدن بجای سلول های بیگانه مانند باکتری ها، به سلول های سالم حمله می کنند. در این بیماری، سیستم ایمنی به تخریب سلول های بتا تولید کننده انسولین در پانکراس می پردازد. انسولین هورمونی است که برای متابولیزه کردن کامل کربوهیدارتها در غذا به منظور انرژی برای بدن و مغز مورد نیاز است.
افراد مبتلا به این بیماری میزان کمی انسولین دریافت کرده یا اصلا دریافت نمی کنند. از این رو باید دوزهای روزانه انسولین به آنها تزریق شده یا هر چند روز یکبار از پمپ انسولین برای انتقال این پروتئین از طریق یک لوله کوچک در زیر پوست استفاده کنند. اگرچه جایگزین کردن سلول های بتا از طریق پیوند موفقت آمیز بوده اما با اشکالاتی همراه است. برای مثال افرادی که تحت این پیوند قرار می گیرند، برای بقیه عمرشان باید از داروهای سرکوب کننده سیستم ایمنی مصرف کنند که خطرات طولانی مدت و عوارض جانبی دارند. همچنین اهداکننده های زیادی که با تقاضای احتمالی مطابقت داشته باشند، وجود ندارد.
موضوع دیگر این است که سیستم ایمنی در بدن مبتلایان به دیابت نوع یک همیشه آماده تخریب سلول های جدید تولیدکننده انسولین است. از این رو، محققان تصمیم گرفتند سلول های پوست را بدون نیاز به برگرداندن آنها به حالت بنیادی اولیه، به فعالیت مشابه سلول های بتای پانکراس وادارند. این محققان از مولکول های کوچک یا داروهایی برای ترغیب فعالیت سلولی استفاده کردند. آنها این دستاورد را یک گام نخست در این زمینه خوانده و پیش بینی زمان آغاز کارآزمایی های انسانی را بسیار زودهنگام دانسته اند.