دی ۵, ۱۳۹۶

قلب و عروق

بیماری‌ های قلبی عروقی

سلول درمانی در بیماری های قلبی عروقی

بیماری‌های قلبی عروقی از عوامل اصلی مرگ‌ومیر در دنیا محسوب می‌شوند. بر اساس آمار سازمان جهانی بهداشت، ۱۷٫۳ میلیون نفر در سال ۲۰۰۸ در اثر این بیماری‌ها جان خود را ازدست‌داده‌اند و تخمین زده می‌شود که تعداد افراد جان‌باخته تا سال ۲۰۳۰ به ۲۳٫۳ میلیون نفر برسد. در این میان ، خط آخر بیماری‌های قلبی ، نارسایی قلبی است. نارسایی قلبی که اغلب به‌عنوان نارسایی احتقانی قلب (CHF) شناخته می‌شود ، به‌عنوان عدم توانایی قلب برای تأمین جریان خون کافی جهت تأمین نیازهای بدن تعریف می‌شود و یک اختلال شایع ، ناتوان‌کننده ، هزینه بر و بالقوه کشنده است. این بیماری یکی از مشکلات رو به ازدیاد درزمینهٔ بهداشتی به‌خصوص در کشورهای درحال‌توسعه است که حدود ۲۳ میلیون نفر را در سراسر جهان مبتلا ساخته است.شیوع این بیماری در بالغین ۲% و در سالمندان بالای ۶۵ سال ۶-۱۰% است. بستری سالیانه این بیماری ۲% و مرگ‌ومیر یک‌ساله حدود ۳۰% گزارش‌شده است. نارسایی قلبی بیشترین علت بستری‌های مکرر بیمارستانی و ۵% تشخیص‌های پس از ترخیص را به خود اختصاص داده است. بنابراین نارسایی قلبی یکی از علل اصلی مرگ‌ومیر در سراسر جهان است.

تحقیقات اخیر نشان دادند که قلب متشکل از ۵ میلیارد سلول است که روزانه حدود ۳ میلیون از آن‌ها با سلول‌های جدید جایگزین می‌شوند. بنابراین تقریباً هر ۴ تا ۵ سال یک‌بار تمام سلول‌های قلبی تجدید می‌گردند و این مسئله ضامن عمر طبیعی انسان‌هاست. این ترمیم و بازسازی را سلول‌های ویژه‌ای به نام سلول‌های بنیادی بر عهده‌دارند. اما مشکل زمانی به وجود می‌آید که آسیب وارده به قلب، بیش از توان بازسازی و ترمیم این عضو توسط بدن است و از سوی دیگر سلول‌های بنیادی منطقه نیز به دلیل آسیب، کاهش پیداکرده‌اند. نمونه چنین آسیبی را در انفارکتوس های قلبی می‌توان دید. انفارکتوس میوکارد مرگ سلولی دائم و غیرقابل‌برگشت بخشی از سلول‌های میوکارد است. همان‌طور که ذکر شد علیرغم توان ترمیمی بالقوه این عضو، در جریان انفارکتوس میوکارد ترمیم مؤثری صورت نمی‌گیرد. با گذشت زمان بافت اسکار جایگزین بافت عملکردی قلب شده و قلب را به سمت نارسا شدن پیش می‌برد.

از آنجایی که مطالعات بالینی صورت گرفته به منظور استفاده از سلول های بنیادی در جهت کمک به ترمیم بافت از دست رفته قلبی و بهبود عملکرد آن نتایج خوبی را در پی داشت، زیر گروه بیماری های قلب و عروق مرکز سلول درمانی پژوهشگاه رویان در سال ۱۳۸۶ تاسیس شد و با انجام تحقیقات بالینی در مراحل II,III  و وجود نتایج رضایت بخش آنها، استفاده از سلول های بنیادی تک هسته ای مشتق از مغز استخوان اتولوگ را در مبتلایان به نارسایی سکته قلبی به صورت یک خدمت ارائه داد.

از آنجایی که شیوع بیماری های قلبی و عروقی به ویژه بیماری عروق کرونر در ایران ۱۹٫۴% (در افراد ۳۵ تا ۷۹ ساله) می باشد، یعنی تقریبا از هر ۵ ایرانی ۳۵ تا ۷۹ ساله، یک نفر مبتلا به نوعی بیماری کرونر است. درمان های موجود شامل درمان های دارویی، درمان های جراحی یا درمان های توان بخشی تنها به کاهش علایم و بهتر شدن حال عمومی بیمار کمک می کنند و هرگز قابلیت ترمیم و بازسازی بافت قلبی را ندارند. به طور کلی این درمان ها شامل کنترل فشار خون، درمان اختلالات چربی، محدودیت مصرف نمک و دارو درمانی شامل ACEi، بتا بلوکر، دیورتیک و دیجیتال می باشد. مداخلات جراحی نیز شامل CRT، برقراری مجدد مسیر های خونرسانی، تعبیه VAD و در نهایت پیوند قلب هستند. متاسفانه خط آخر درمان های فعلی یعنی پیوند قلب نیز مشکلات خاص خود را دارد از جمله هزینه بالا، پیدا کردن دهنده مناسب، بیماری های زمینه ای همراه در گیرنده، استفاده از داروهای سرکوب کننده ایمنی بعد از پیوند، احتمال رد کردن پیوند و نیاز به پیوند مجدد. پس به نظر می رسد اگرچه درمان های فعلی باعث بهبود علائم بیماران و افزایش مدت زمان زندگی آنها می شوند، بیشتر جنبه تسکین بخش و رفع علائم را داشته و قادر به رفع مشکل اصلی که همانا از دست رفتن بافت قلب است، نیستند. بنابراین جای خالی استراتژی های جدید درمانی به شدت احساس می شود. یکی از جالب ترین این استراتژی ها استفاده از درمان بر پایه سلول درمانی است.

سلول های بنیادی از طریق کاهش التهاب، توانایی تکثیر و تمایز به سایر سلول های بافتی از جمله سلول های قلبی می توانند به ترمیم و ایجاد بافت قلبی جدید کمک کرده و عملکرد بافت آسیب دیده را جبران کنند و لذا از ورود به فاز نارسایی قلب و نهایتا نیاز به پیوند قلب جلوگیری کرده و سبب بهبود کیفیت زندگی بیماران می گردد. به تعویق انداختن زمان پیوند قلب، بهبود علائم و تبدیل بافت غیر زنده به بافت حاوی سلول هایی با عملکرد بیولوژیک بسیار حائز اهمیت است. برای این منظور، مجامع علمی مسیر کشف درمان با استفاده از سلول های بنیادی را آغاز کرده اند.

مراحل درمانی:

 در این روش در مرحله نخست بیمار توسط پزشک متخصص معاینه می شود اگر علائم بیماری قلب و عروق مورد تایید قرار گرفت، بررسی های بعدی روی بیمار انجام می شود. برای سلول درمانی از استخوان لگن بیمار یک نمونه گرفته می شود که در آزمایشگاه سلول های بنیادی جدا شده و در نهایت توسط متخصص قلب و عروق در طی جراحی باز به ماهیچه قلبی یا به صورت داخل وریدی به بیمار تزریق می شود. تزریق این سلول ها ساده و بدون ایجاد هیچ عارضه ای می باشد و معمولا بیشترین کارایی این سلول ها در تزریق اول ایجاد می شود و نیاز به تزریق مجدد نیست.

مطالعات متعدد در زمینه پیوند سلول های بنیادی در بیماران قلب و عروقی نشان دهنده اثرات بسیار خوب سلول های بنیادی و بهبود کیفیت زندگی بیماران بوده است و تا کنون عوارض خاصی مشاهده نشده است. این روش همچنان از نظر درمانی ایمن تر و از جهت هزینه مقرون به صرفه تر می باشد.

سلول درمانی با استفاده از سلول های استرومال مزانشیمی (MSC):

مطالعات نشاده داده ۳ گروه اصلی سلول های بنیادی جنینی، سلول های بنیادی پیکری و سلول های بنیادی القا شده در ترمیم ضایعات قلب کاربرد دارد اما در حال حاضر فقط برخی سلول های بنیادی پیکری به منظور انجام مطالعات بالینی در انسان ها مجوز داده شده است. به طور کلی ۶ نوع اصلی سلول های بنیادی در ترمیم قلب بکار می روند.

نوع اول، سلول های Skeletal Myoblast هستند که از عضلات اسکلتی مشتق می شوند. تحقیقات بر روی اثرات درمانی این سلول ها از سال ۲۰۰۰ آغاز گردید اما به دلیل بروز چندین مورد آریتمی خفیف استفاده از آنها محدود شد.

نوع دوم، سلول های تک هسته ای یا Mononuclear cells مشتق از مغزاستخوان هستند و به دلیل فرآوری آسان، عدم نیاز به کشت و عارضه جانبی بیشترین کاربرد را دارد.

نوع سوم، سلول های بنیادی مزانشیمی مشتق شده از مغز استخوان را در بر می گیرند و به دلیل قابلیت بالای تقسیم و تمایز مورد توجه قرار گرفته اند.

نوع چهارم، سلول های CD34  مثبت یا CD 133 مثبت هستند که به دلیل قابلیت بالای تکثیر و رگ زایی از سلول های تک هسته ای مشتق از مغز استخوان جدا می شوند.

نوع پنجم، سلول های مشتق شده از بافت چربی های بدن را شامل می شود که به دلیل دسترسی راحتتر و فراوانی منبع خوبی محسوب می شوند.

نوع ششم، سلول های بنیادی مقیم در قلب انسان هستند که جدیدترین سلول های مورد مطالعه در درمان بیماری های قلبی می باشند.

مطالعه ۱

در خصوص پیوند سلول های بنیادی CD133 مثبت مشتق از مغز استخوان بیماران دچار سکته قلبی از سال ۸۵ در پژوهشگاه رویان پذیرش شدند. نتایج به این صورت بود که پس از تزریق این سلول ها هیچ گونه عارضه جدی برای بیماران دیده نشد و نتایج تا حدودی رضایت بخش بودند.

انتخاب بیماران:

در این مطالعه از میان بیماران دچار عارضه قلبی که به بخش جراحی قلب بیمارستان بقیه اله، شهید لواسانی، شهید رجایی و مرکز قلب مراجعه کرده بودند و کاندید عمل جراحی Coronary artery bypass grafting (CABG) بودند بر اساس معیارهای ورود و خروج تعداد ۱۸ بیمار مبتلا به سکته حاد انتخاب شد و رضایتنامه آگاهانه از ایشان اخذ گردید. بیماران به صورت راندوم به دو گروه بیمار و دارونما تقسیم شدند و ۹ بیمار در گروه بیمار و ۹ بیمار در گروه دارونما قرار گرفتند.

معیارهای ورود:

  • محدوده سنی ۱۸ تا ۶۵ سال
  • ضخامت میوکارد حداقل mm 3 و یا بیشتر
  • اولین MI Acute
  • تعداد حداقل ۴ سگمان یا بیشتر از آن سگمان های Hypo یا Akinetic
  • کاندید همزمان CABG
  • کمتر از ۴۵% ولی بالاتر از ۲۰%

 

معیارهای خروج:

  1. بیماران دچار شوک کاردیوژنیک
  2. بیماران دارای End Origin Damage
  3. عدم تزریق سلول به هر دلیلی
  4. CABG emergency یا Urgency
  5. بیماران با ضایعات عروق کرونری شدید و یا علائم حیاتی پایدار
  6. سابقه لکوپنی، آنمی، ترومبوسیتوپنی یا اختلال عملکرد کبدی و یا کلیوی، شواهد بدخیمی

 

تهیه سلول:

بیماران تحت در اتاق عمل و در شرایط استریل تحت آسپیراسیون مغز استخوان قرار گرفته و ۱۰۰ سی سی از خون بیماران گرفته شده و به روش مخصوص سلول های تک هسته ای مغز استخوان از نمونه مغزاستخوان جدا گردید.

تزریق سلول:

سلول های فراوری شده در حین عمل جراحی به صورت داخل عضله میوکارد توسط جراح قلب تزریق شد.

شرح مطالعه:

این مطالعه شامل دو گروه ۹ نفره بیماران مبتلا به سکته حاد قلبی بود که طبق معیارهای ذکر شده در بالا مورد تزریق سلول و دارونما قرار گرفتند و بررسی شدند. مهمترین هدف این مطالعه که بررسی سلامت استفاده از این روش در ۶ ماه و سپس در ۵ سال بود. برای تهیه سلول های بنیادی از مغز استخوان ابتدا مقداری ماده بی حسی در کرست ایلیاک لگن تزریق می شود سپس با استفاده از سرنگ های مخصوص از مغز استخوان نمونه برداری می شود. سپس از جداسازی سلول های CD133 مثبت از میان جمعیت سلول های تک هسته ای، این سلول ها در حین عمل قلب باز در ۱۰ نقطه اطراف منطقه انفارکت تزریق می شدند و بیماران در فواصل زمانی مشخص پیگیری و بررسی شدند.

نتایج مطالعه به شرح ذیل می باشند:

داده های به دست آمده نشان دادند که استفاده از این روش در بیماران مبتلا به سکته حاد قلبی عوارضی را به دنبال ندارد. داده های ۶ ماهه نیز نشان دادند که سلول ها توانسته اند میزان خون رسانی را افزایش دهند. (شکل۱) هر چند که به دلیل حجم نمونه کم، مطالعه قادر به نشان دادن اختلافی محسوس از نظر کسر جهشی در دو گروه سلولی و کنترل نبود ولی تحلیل داده ها بعد ۵ سال نشان می دهد که کیفیت زندگی در بیماران دریافت کننده سلول بالاتر از گروه کنترل بوده است. (شکل ۲) نتایج پیگیری ۶ ماه و ۵ ساله این بیماران به ترتیب در ژورنال های  Current Neurovascular Researchدر سال ۲۰۰۷ و Archives of Iranian Medicine  سال ۲۰۱۲ منتشر شدند.

شکل۱: تصویر بهبود خونرسانی در اسکن  SPECT قبل (A) و ۶ ماه بعد از تزریق (B). فلش های نمایش داده شده در شکل (B) بهبود خونرسانی را به واسطه مکانیسم احتمالی نئوواسکولاریزاسیون نشان میدهد.

شکل۲: دادها های اکوکاردیوگرافی بیماران. مستطیل های سیاه چارک های  ۲۵و۷۵ درصد را  نشان می دهد. خط سفید نشان دهنده میانه است. بیشینه و کمینه داده ها نشان داده شده است. ستاره نشان دهنده P<0.05 در مقایسه با داده های زمان پایه است. ماندگاری اثربخشی سلول بر روی معیارهای اکوکاردیوگرافی در طی ۶۰ ماه پس از تزریق سلول در بیماران به خصوص در معیار WMSI مشهود است.
LVEF: Left Ventricular Ejection Fraction, WMSI: Wall Motion Score Index, EDV: End Diastolic Volume, ESV: End Systolic Volume.

مطالعه ۲

در خصوص پیوند سلول های بنیادی تک هسته ای مغز استخوان و CD133 مثبت مشتق از مغز استخوان بیماران دچار سکته قلبی از سال ۸۵ به صورت چند مرکزی با همکاری پژوهشگاه رویان پذیرش شدند.

انتخاب بیماران:

در این مطالعه از میان بیمارن دچار سکته حاد قلبی که کاندید عمل جراحی  CABGبودند ۷۷ مراجعه کننده که در آنژیوگرافی  ۴۵> EF >20 داشته و کاندید عمل CABG بودند انتخاب شدند رضایتنامه آگاهانه از ایشان اخذ گردید.

معیارهای ورود:

  1. محدوده سنی ۱۸ تا ۶۵ سال
  2. ضخامت میوکارد حداقل mm 3 و یا بیشتر
  3. اولین MI Acute
  4. تعداد حداقل ۴ سگمان یا بیشتر از آن سگمان های Hypo یا Akinetic
  5. کاندید همزمان CABG
  6. کمتر از ۴۵% ولی بالاتر از ۲۰%

 

معیارهای خروج:

  1. بیماران دچار شوک کاردیوژنیک
  2. بیماران دارای End Origin Damage
  3. عدم تزریق سلول به هر دلیلی
  4. CABG emergency یا Urgency
  5. بیماران با ضایعات عروق کرونری شدید و یا علائم حیاتی پایدار
  6. سابقه لکوپنی، آنمی، ترومبوسیتوپنی یا اختلال عملکرد کبدی و یا کلیوی، شواهد بدخیمی

 

تهیه سلول:

بیماران تحت در اتاق عمل و در شرایط استریل تحت آسپیراسیون مغز استخوان قرار گرفته و ۱۰۰ سی سی از خون بیماران گرفته شده و به روش مخصوص سلول های تک هسته ای مغز استخوان از نمونه مغزاستخوان جدا گردید.

تزریق سلول:

سلول های فراوری شده در حین عمل جراحی به صورت داخل عضله میوکارد توسط جراح قلب تزریق شد.

شرح مطالعه:

در این مطالعه اثر تزریق داخل عضله قلبی سلول های مشتق از مغزاستخوان خود بیمار دچار سکته قلبی حاد در مقایسه با گروه شاهد مورد ارزیابی قرار گرفت. این جمعیت به طور تصادفی در ۳ گروه قرار گرفتند تا همزمان با عمل CABG، یکی از موارد زیر در ۱۰ نقطه اطراف منطقه انفارکت، داخل عضله قلبی تزریق شود. ۱) سلول های تک هسته ای مشتق از مغز استخوان ۲) سلول های واجدCD 133  مشتق از مغز استخوان ۳) دارونما

نتایج مطالعه به شرح ذیل می باشد:

نتایج حاصل از تزریق داخل میوکارد سلول های بنیادی تک هسته ای (MNC) و CD133 طبق پیگیری ۱۸ ماهه بدون عارضه و قابل توجه بوده است و در طولانی مدت باعث بهبود قابل توجهی در مقدار کسر جهشی و ضخامت دیواره قلب در بیماران دچار ایسکمی حاد قلب می شود. هر دو گروه سلول درمانی در این پارامتر اختلاف معنی داری با گروه کنترل داشتند و جالب اینکه دو گروه سلول در مقایسه با هم اختلافی نشان ندادند. نتایج اسکن قلب بهبود مشهودی را در سایر پارامترهای ارزیابی شده شامل بهبود خونرسانی و حرکت دیواره قلب و کاهش سگمان های غیر قابل حیات نیز در گروه سلول درمانی نشان دادند ولی اختلاف آنها با گروه کنترل معنی دار نبوده است.

بهبود عملکرد قلب در همه پارامترهای اندازه گیری شده توسط اسکن، به جز کسر جهشی، در افرادی که در فاصله زمانی کمتر از بیست روز نسبت به زمان سکته قلبی تحت درمان قرار گرفتند به طور معنی داری بهتر از بقیه بیماران بوده است. این نتایج شامل کاهش چهار واحد بیشتر در نمره نقص خونرسانی (p=02/0)، کاهش یک واحد بیشتر در تعداد سگمان های غیرزنده (p=01/0)، کاهش دو واحد بیشتر در شاخص نمره حرکت دیواره(p=003/0)  و افزایش دو و نیم واحد بیشتر در ضخامت عضله (p=07/0) بوده است.

نتایج این مطالعه در شکل۵ به‌صورت بررسی شاخص‌های ارزیابی بهبود عملکرد قلبی شامل کسر جهشی (EF) ، نمره حرکت دیواره (WMS) ، تعداد سگمان های غیرزنده (NV) ، کاهش ضخامت دیواره قلبی (Dec.thick) ، نمره نقص خون‌رسانی (P.D.S) و قطر پایان سیستولی (ESD) نشان داده‌شده است. دایره‌ها و مثلث‌های سفیدرنگ به ترتیب نشانگر گروه‌های دریافت‌کننده سلول  CD133 و MNC هستند و مربع‌های سیاه نماد گروه کنترل است. همان‌طور که مشخص‌شده افزایش کسر جهشی و کاهش سایر متغیرها ازجمله نمره حرکت دیواره ، تعداد سگمان های غیرزنده ، کاهش ضخامت دیواره قلبی ، نمره نقص خون‌رسانی  و همچنین عدم ‌تغییر قطر پایان سیستولی در گروه‌های سلول درمانی نسبت به گروه کنترل نشانه اثربخشی سلول درمانی است.

شکل۵: بررسی تغییرات معیارهای بررسی عملکرد قلبی در سه گروه بیماران دچار سکته قلبی دریافت کننده تزریق داخل عضله قلبی سلول های  CD133، MNC و پلاسبو حین عمل CABG . بهبود معیار های SPECT  به ویژه  در متغیر های کسر جهشی EF ، افزایش ضخامت دیواره Dec.Thick و همچنین در کاهش سگمان های غیر زنده در گروه های دریافت کننده سلول دیده می شود.EF: Ejection Fraction, WMS: Wall Motion Score, NV: Non-viable segments, Dec.Thick: wall Decrease Thickening, P.D.S: Perfusion Defect Score, ESD: End Systolic Diameter.

مطالعه ۳

مطالعه ای در خصوص پیوند داخل عروقی سلول های CD133 و سلول های تک هسته ای مشتق از مغز استخوان  (MNC)  بیماران دچار سکته قلبی حاد در مقایسه با تزریق دارونما در گروه شاهد حین عمل آنژیوبلاستی در پژوهشگاه رویان با همکاری چند مرکز قلبی صورت گرفت.

انتخاب بیماران:

در این مطالعه ۲۳ بیمار که با انفارکتوس حاد قدامی مراجعه کرده بودند و کمتر از یک هفته از شروع علائم بالینی آنها می گذشت، آنژیوگرافی کرونر شده و در صورت مناسب بودن برای PCI و احراز شخصیت ورود و عدم وجود شرایط خروج از مطالعه، انتخاب شدند و رضایتنامه آگاهانه از ایشان اخذ گردید.

معیار ورود:

  1. محدوده سنی ۱۸ تا ۶۵ سال
  2. ضخامت میوکارد حداقل mm 3 و یا بیشتر
  3. اولین MI Acute
  4. تعداد حداقل ۴ سگمان یا بیشتر از آن سگمان های Hypo یا Akinetic
  5. کاندید همزمان CABG
  6. کمتر از ۴۵% ولی بالاتر از ۲۰%

 

معیارهای خروج:

  1. بیماران دچار شوک کاردیوژنیک
  2. بیماران دارای End Origin Damage
  3. عدم تزریق سلول به هر دلیلی
  4. CABG emergency یا Urgency
  5. بیماران با ضایعات عروق کرونری شدید و یا علائم حیاتی پایدار
  6. سابقه لکوپنی، آنمی، ترومبوسیتوپنی یا اختلال عملکرد کبدی و یا کلیوی، شواهد بدخیمی

 

تهیه سلول:

بیماران در اتاق عمل و در شرایط استریل تحت آسپیراسیون مغز استخوان قرار گرفته و ۱۰۰ سی سی از خون بیماران گرفته شده و به روش مخصوص سلول های CD133 و سلولهای تک هسته ای مغز استخوان از نمونه مغز استخوان جدا می شود.

تزریق سلول:

سلول های فراوری شده در حین عمل جراحی به صورت داخل عضله میوکارد توسط جراح قلب تزریق شد.

شرح مطالعه:

در این مطالعه ۳ گروه با جمعیت ۵ نفر در گروه کنترل، ۱۴ نفر در گروه MNC و ۴ نفر در گروه CD133  مورد بررسی قرار گرفتند. کلیه بیماران گروه های دریافت کننده سلول (MNC, CD133) تحت آسپیراسیون مغز استخوان قرار گرفته و حین PCI بر اساس نوع گروهشان (CD133، MNC، پلاسبو) تزریق داخل کرونری می شوند. بیماران در فواصل زمانی مشخص از طریق کاردیوگرافی و اسکن پیگیری می شوند.

نتایج مطالعه به شرح ذیل می باشند:

میانگین سنی ۲۳ بیمار به‌صورت ۵۳٫۳ در گروه کنترل (۵ نفر)، ۵۵٫۵ در گروه MNC (14 نفر) و ۵۱٫۴ در گروه CD133 (4 نفر) بود. ۸۹٫۶% از بیماران، مذکر بودند. بیماران علامت‌دار ( NYHAکلاس II-III ) که درصد کسر جهشی بطن چپ ایشان ۲۰-۴۵  بود در سه گروه CD133 (نمودار قرمز)، MNC (نمودار آبی) و کنترل (نمودار زرد) تقسیم شدند. تغییرات کسر جهشی بطن چپ نسبت به زمان پایه (۳۰%) در طی ۱۸ ماه پیگیری در گروه‌های دریافت‌کننده سلول افزایش یافت. (کنترل ۴۰%، MNC 47%، CD133 48%، P<0.02). سگمان های غیرزنده نیز در گروه‌های دریافت‌کننده سلول به‌ویژه CD133 کاهش یافت. هیچ تغییر مشخصی بعد از ۱۸ ماه در دیامتر پایان سیستولی اکوکاردیوگرافی در بین گروه‌های مختلف بیماران دیده نشد. (شکل۴)

شکل۴: بررسی تغییرات معیارهای بررسی عملکرد قلبی در سه گروه بیماران دچار سکته قلبی دریافت کننده تزریق داخل عروق قلبی سلول های  CD133، MNC و پلاسبو حین عمل PCI. بهبود معیار های SPECT  به ویژه در متغیر های کسر جهشی EF ، افزایش ضخامت دیواره Dec.Thick ، کاهش سگمان های غیر زنده و همچنین بهبود خونرسانی PDS در گروه های دریافت کننده سلول به ویژه CD133 دیده می شود.EF: Ejection Fraction, WMS: Wall Motion Score, NV: Non-viable segments, Dec.Thick: wall Decrease Thickening, P.D.S: Perfusion Defect Score, ESD: End Systolic Diameter.